Oruçluyken Ağız Kokusu Nasıl Engellenir?

Ağız ve diş sağlığı Ramazan ayında daha da önem kazanıyor.

Sahurdan iftara kadar geçen yaklaşık 17 saatlik zaman diliminde açlık ve susuzluk sebebiyle ağız kokuları oluşabiliyor. Uzmanlar orucun sebep olduğu sanılan ağız kokularının çoğu zaman ağız ve diş eti hastalıklarından kaynaklandığını söyledi. islamveihsan.com’un haberi... 

Ramazan ayının gelmesiyle ağız ve diş sağlığı konuları sıkça gündeme gelmeye başladı. Çünkü orucun yaşattığı açlıktan dolayı ağız kokularının arttığı sanılıyor. Ağız ve diş sağlığının sadece Ramazan ayında değil yaşam boyunca dikkat edilmesi gereken önemli bir husus olduğunu vurgulayan İstanbul Aydın Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Hasan Meriç, “Önemli olan sadece Ramazan ayı değil her zaman ağza iyi bakmak. Eğer kişi zaten ağız sağlığına özen gösteriyor, dişlerine ve diş etlerine iyi bakıyorsa Ramazan geldiğinde çok fazla problem yaşamaz. Yaşasa bile çok az olur” dedi. 

Ramazan ayında en çok karşılaşılan soru

Eğer ağız bakımı iyi yapılmazsa yemeklerin düzgün çiğnenemeyeceğini dolayısıyla mideye zarar verilebileceğini ifade eden Prof. Dr. Hasan Meriç, “Ramazan ayı geldiğinde en çok karşılaştığım soru; ‘Oruçluyken ağız kokusu oluyor, susuzluk çekebiliyoruz bunları nasıl engelleyebiliriz?’ Önemli olan sadece Ramazan ayı değil her zaman ağza iyi bakmaktır. Eğer kişi zaten ağız sağlığına özen gösteriyorsa dişlerine ve diş etlerine iyi bakıyorsa ramazan geldiğinde de çok fazla problem yaşamaz. Yaşasa bile çok az olur” diye konuştu. 

Tükürük ağzımızı temizler

Bir şeyler yiyip içmenin ağzı temizlediğini dile getiren Prof. Dr. Meriç, “Aslında yemek yediğiniz, bir şeyler içtiğiniz zaman ağzınızı temizliyorsunuz. Ama siz bunları yapamadığınız zaman tükürük akışı minimuma iniyor. Tükürük ağzımızı temizleyen bir banyo gibidir eğer bu banyo olmazsa üstelik 36,5 derece sıcaklıkta ve nemli bir ortam olan ağzımızda mikroplar varsa bu mikroplar çok hızlı bir şekilde çoğalır ve kötü faaliyetlere başlayabilir. Çürük ve diş eti sorunları varsa bunlar hemen ilerler. Dişlerinizden veya diş etlerinizden dolayı ağız kokunuz varsa bu artar” ifadelerini kullandı. 

“Diş eti kanaması yaşandığında vakit kaybetmeden doktora başvurulmalıdır” önerisinde bulunan Prof. Dr. Meriç, “Diş etinizde hastalık varsa bunun belirtisi de kanamadır. Nasıl ki dışkınızda veya idrarınızda kan gördüğünüzde doktora gidiyorsanız ağzınızda kan gördüğünüz zaman da doktora gitmelisiniz. Sadece kadınların adet kanaması fizyolojiktir yani normaldir. Onun dışında kalan tüm kanamalar patolojiktir. Eğer dişlerinizi fırçalarken ya da sert bir şey yediğinizde diş etleriniz kanıyorsa mutlaka doktora gitmeniz ve tedavi olmanız gerekiyor. Basit bir tedavisi var” dedi. 

“Fırça ile temizlik yüzde 75, macun ile temizlik yüzde 25 etkili”

Oruçluyken de diş fırçalanabileceğini söyleyen Prof. Dr. Meriç, “Sadece fırçayı ıslatıp dişlerinizi temizleyebilirsiniz. Bu oruca zarar vermez. İlla ki macun sürmeye gerek yok ama isterseniz macun da kullanabilirsiniz. Macunu yutarım korkunuz olmaması için sadece su ve fırça kullanabilirsiniz. Fırça ile temizlik yüzde 75, macun ile temizlik yüzde 25 etkilidir” diye konuştu. 

Ağız temizliği için diş ipi kullanmanın önemine de değinen Prof. Dr. Hasan Meriç, “Diş ipi ile dişlerinizin arasını mutlaka temizleyin. Bunlardan sonra ağzınıza su alıp çalkalayıp, tükürün. Bunlar orucunuzu bozmaz. Tarçınlı gıdaların kokuyu azalttığını söyleyebiliriz, bu yüzden bol tarçın kullanmaya çalışın. Karanfil çiğnemek de ağız kokusunu önleyebilir” ifadelerini kullandı.

Diş veya diş eti hastalığı olmadığı halde ağız kokusu yaşanmasının sebebi dilin arka kısmında gırtlağa yakın alandaki mikropların kokması olabileceğini söyleyen Prof. Dr. Meriç sözlerine şöyle devam etti: “Eğer dişlerinizde çürük, diş etlerinizde problem yoksa ağız kokusunun en büyük sebebi dilin arka kısmında gırtlağa yakın alandaki mikropların kokmasıdır. Onun için dili fırçalamak özellikle arka kısımlarına kadar fırçalayıp, dil temizliği yapmak da gerekir. Hiçbir şey yapmasanız bile kaşığın arka kısmını dilinizin arkasına götürüp temizleyebilirsiniz.” 

Dişleri doğru fırçalamak

Dişleri doğru şekilde fırçalamak için önerilerde bulunan Prof. Dr. Hasan Meriç, “Dişleri doğru fırçalamak çok önemli. Fırçayı yanlış kullanırsanız diş etlerini aşağı çekersiniz. Fırçanızı dişlerinizin dış yüzeyine koyuyorsunuz ve her bölgeyi 8-10 defa küçük dairesel hareketlerle fırçalıyorsunuz. Sonra bir fırça boy ileri giderek bunu tekrarlıyorsunuz. Çiğneyici bölgelerde ise ileri geri hareketlerle 20-25 kere aynı yeri tekrarlıyorsunuz. İç tarafta ise kırmızıdan beyaza yani diş etinden dişe doğru fırçayı süpüreceğiz. Bu da her bölgede 8-10 defa tekrarlanmalı. Dişlerimizi bu şekilde fırçalarsak 2-2,5 dakika süren doğru bir uygulama yapmış oluruz. Diğer türlü hızlı ve 15 saniye süren fırçalama yöntemi doğru olmaz. Çünkü bu şekilde sadece mikropların yerini değiştirmiş oluruz. Onun için dış yüzeylerde küçük dairesel hareketler, çiğneyici yüzeylerde ileri geri harekeler, iç yüzeylerde ise kırmızıdan beyaza doğru yapacağımız hareketlerle ideal bir diş fırçalama tekniği gerçekleştirmiş oluruz” açıklamalarında bulundu. 

Oruçluyken ağız ve diş sağlığına dikkat!

Uzmanlar, ağız içinde var olan eskimiş köprü ve protezler, zamanla gıda birikmesine yol açacağından kötü kokulara neden olabilir.Ancak şunu da eklemek gerekir ki; "ağız kokusu, yalnızca dental kaynaklı olmayabilir' 

Ramazan ayı boyunca ağız ve diş temizliğine özen gösterilmesi gerektiğine dikkat çeken uzmanlar, 'İftardan ve sahurdan sonra mutlaka dişlerinizi ve dilinizi fırçalayın, diş ipi kullanmayı ihmal etmeyin.Gün içinde de tuzlu suyla gargara yapabilir. Dilerseniz ağız spreyi kullanabilirsiniz. Diş çürükleri, diş eti iltihapları ağız kokusunun önemli nedenlerindendir. Ağız içi herhangi bir enfeksiyon bakteri üremesini artıracağı için daima ağız kokusuna neden olur. Ağız içinde var olan eskimiş köprü ve protezler, zamanla gıda birikmesine yol açacağından kötü kokulara neden olabilir. Eğer ağız kokusu bunlardan kaynaklanıyorsa, diş hekiminizi ziyaret etmeniz gereklidir. Ancak şunu da eklemek gerekir ki; ağız kokusu, yalnızca dental kaynaklı olmayabilir' uyarısında bulunuyor. Yenişafak gazetesinin haberine göre; üst solunum yolu enfeksiyonları veya mide rahatsızlıklarının sonucunda da ağız kokusunun meydana gelebileceğine işaret eden uzmanlar, 'Sinüzit gibi hava yolu rahatsızlıkları ve burun tıkanmasına neden olan diğer durumlar, özellikle geceleri ağızdan nefes almamıza neden olur. Bu durum ağzı ve boğazı kurutarak bakterilerin üremesi için ideal bir ortam oluşturur. Azalan tükürük salgısı durumu daha kötü hale getirir. Bu nedenle kesinlikle burnunuz tıkalı uyumamalısınız. Özellikle iftarda ve sahurda yenilen yemeklerden sonra ağızdaki asitbaz dengesi tamamen bozulur, asit oranı artar. Dolayısıyla, bakteri çoğalması için uygun ortam olur. Yemek yenildikten sonra hemen yatıldığı için ağız içi harareti artar, daha çok bakteri üreyebilir. Oruç tutulmayan zamanlarda ara öğünler sayesinde ağız ortamının asit oranı düşebilmektedir. Fakat oruçlu iken ara öğün şansı olmadığı için ağız ortamının asit oranı artabilir. Bunun için de gün içerisinde ağız su ile çalkalanabilir' diyor. 

ORUÇLUYKEN AĞIZ VE DİŞ TEMİZLİĞİ 

Oruçluyken ağız ve diş bakımı konusunda da bilgiler veren uzmanlar; şu uyarılarda bulunuyor: 'Oruçluyken diş fırçalamanın aslında hiçbir mahsuru olmadığı, din adamları tarafından da defalarca tekrarlanmıştır. Günümüzde yaygın olduğu şekliyle ağız ve diş temizliğinin diş fırçası ve diş macunu kullanılarak yapılması da oruca zarar vermez; üstelik aksatılmaması gereken yerinde bir davranış da olur. Ağız ve diş temizliğini gündüz yapmamayı tercih edenler, bunu mutlaka sahurdan sonra yapmış olmalıdır. Macunun kaçması sonucu orucunun bozulacağından endişe edenler, dişini süpürge görevi üstlenecek macunsuz fırçayla temizleyebilir. Yine de dişinizi fırçaladığınızda içiniz rahat etmeyecekse, gün içinde ağzınızı birkaç defa su ile çalkalayabilirsiniz' 

Ağız kokusu nasıl giderilir?

Ağız kokusu sadece sosyal bir sorun değil, aynı zamanda bir hastalıktır. Hastalıklar ağız kokusuna neden olurken, yediklerimiz de koku oluşumunu tetikler. Bazı kurallara dikkat ederek koku ile mücadele edebilirsiniz.

Ağız kokusu olan insan, sadece kişisel değil büyük bir sosyal hastadır. Dünyanın en gelişmiş ekonomileri veya en medeni yerlerinde; insanın olduğu her yerde ağız kokusu denen bir sorun karşımıza çıkar. Bu kaçınılmaz bir gerçek olmakla beraber, aynı zamanda bir hastalıktır da. İnsan adeta hastalığını yanında taşır. Kokunun önlenmesi için, neden oluştuğunu ve ne yapmak gerektiğini bilmek gerekir. Ağzı kokan insan, tıpkı diğer sağlık sorunu yaşayan kişiler gibi, hastadır. Hem de sadece bireysel değil; içinde yaşadığı sosyal hayatını elleriyle yıkacak boyutlarda psikolojik bozukluklar da yaşayabilir. Sabah’ın haberi... 

SABAHLARI BİR BARDAK SU İÇİN

Fizyolojik ağız kokusu doğal bir durumdur. Özellikle sabahları oluşan ağız kokusu bu sınıfta değerlendirilebilir. Geceleri tükürük salgısının azalmasına bağlı olarak bakteri sayısında meydana gelen artış ve bu bakterilerin oluşturduğu sülfür içerikli gazlar bu duruma neden olur. Fizyolojik ağız kokusu tedavi gerektirmez; sabahları uyanır uyanmaz ağzın çalkalanması, bir bardak su içilmesi ya da diş fırçalamak kokudan kurtulmak için yeterli olacaktır. Uyunan odayı nemli tutmak da rahat nefes almayı sağlayarak ağızdan solumayı engelleyecek, ağzın kurumasını azaltacaktır. 

NANE, MAYDANOZ KOKU GİDERİCİDİR

Çok fazla tüketilen et, süt gibi proteinden zengin besinler, sarımsak, soğan, turp gibi kokulu yiyecekler; içeriğindeki yoğun sülfür nedeniyle kokuya sebep olabilir. Çok fazla kahve ve alkol tüketilmesi ile sigara da ağız kokusunun sebepleri arasındadır. Diş fırçalama ve diş ipi kullanımı, dili fırçalama, ağız gargarası kullanımı ya da yemekten sonra maydanoz, nane gibi koku gideren besinlerin tüketimi kokunun çabuk geçmesine yardımcı olacaktır. Ağız kokusu; sadece, diş fırçalama, ağız çalkalama gibi alışılmış ağız temizleme metotları ile düzelmez. Kokunun kaynağına inilerek tedavi yapılmalıdır. Bu tip kokuların oluşmasında rol alan çok çeşitli nedenler sayılmasına karşın, yüzde 85-90 oranında ağız ortamından kaynaklandığı bilinmektedir. Yemekten sonra, sadece diş fırçalamak, gerekli ama yetersizdir. Yemekten sonra uygun şekilde fırçalanmaz ya da diş ipi kullanılmazsa yiyecekler dişlerin yüzeyine, aralarına ya da derin diş eti ceplerine yerleşir, zamanla kokuşur ve bakteri üretir. Bu bakterilerin ürettikleri kokulu gazlar ağız kokusuna yol açar. Uygun ağız temizliğiyle bu durum çözülebilir. 

DİŞTEKİ PROBLEMLERE DİKKAT

Dişlerdeki çürükler, apseler, diş eti iltihabı, temizlenmesi güç diş eti cepleri; yaygın ağız kokusu nedenleridir. Kemik kaybına bağlı olarak dişler arasında temizlenmesi güç aralıklar oluşur ve çok kötü kokuya neden olabilir. Yarım sürmüş gömülü 20 yaş dişinin etrafında yiyecek birikimine neden olan diş eti cepleri ve altı kolay temizlenemeyen köprüler, yıllardır yenilenmemiş, diş eti ile uyumu bozulmuş kaplamalar da besin birikimi ve çürük nedeniyle koku kaynakları arasındadır. Uyumsuz, temizlenmeyen ya da yiyecek birikimine sahip pürüzlü yüzeyleri olan takıp çıkarmalı protezler de yiyecek artıkları nedeniyle koku yapar. Böyle durumlarda çürükler temizlenmeli, diş eti tedavisi yapılmalı, problemli 20 yaş dişleri çekilmelidir. 

EKSİK DİŞ KOKU YAPAR

Sadece diş fırçası değil, ara yüz fırçasını kullanma konusunda isteksiz çok sayıda insan vardır. Temizlenmesi zor alanlarda temizleme işlemi için özel üretilmiş 'ara yüz fırçaları' tercih edilmelidir. Köprü temizliğinde yine ara yüz fırçaları ve köprüler için üretilmiş diş ipleri kullanılmalı, eski köprüler en kısa sürede yenilenmelidir. Dişler yemeği çiğneme esnasında yanak ve dil tarafından doğal olarak temizlenir. Diş eksikliğinin olduğu durumlarda dişin olmadığı tarafta çiğneme de olmayacağı için karşıt ve yan dişlerde daha yoğun yemek birikimi görülmektedir. 

DİL YÜZÜNDEN AĞIZ KOKAR MI?

Ağız bakımı esnasında dil yüzeyini temizlemeyi unutmamak gerekir. Bunun için diş fırçanızı ya da dil için üretilen özel kazıyıcıları kullanmanız yeterli olacaktır. Diş ipi ve fırçalama sonrası ağız suları kullanımı da bakterilerin temizlenmesinde etkili olacaktır. Düzenli kullandığınız ağız suyunun ilaç özelliği taşımamasına ve dişleri boyayabilecek kadar koyu olmamasına dikkat edin. Bir dahaki pazara kadar gülücükler yüzünüzden eksik olmasın. 

AĞIZ KOKUSUYLA BOL SU İÇEREK SAVAŞIN

Diş eti bakımını ihmal etmeyin Öncelikle nedeni araştırıp onu oradan kaldırmak şarttır. Dişlerle ilgili sorunlarınız ortadan kalktıktan sonra düzenli diş bakımlarınızı sürdürmelisiniz. Diş fırçalama, diş ipi ve ara yüz fırçası kullanımını aksatmamalısınız. Destek olarak ağız gargarası kullanabilirsiniz. Altı ayda bir diş hekim kontrollerini ve diş taşı temizliğini ihmal etmeyin.  Elinizden suyu bırakmayın Özellikle ilerleyen yaşlarda çok su içmek dilinizin kurumasını da önleyerek ağız kokusu ile mücadelede önemli bir silah olarak kullanılabilir. Su, ağız içindeki bakterilerin minimumda tutulması için yardımcıdır. Ayrıca tükürük salgısının artmasına yardımcı olur.  Şeker tüketimini en aza indirin Un, şeker, nişasta ve glikoz ile tatlandırılmış tüm hazır gıdalar bakteriler için mükemmel kaynaklardır. Bu tür bakteriler şekerle beslenerek hızla çoğalırlar. Diş çürükleri ve diş eti hastalıklarına davetiye çıkaran bu bakteriler ağız ve vücut sağlığını hızla bozar. Bu tür yiyecekleri olabildiğince az tüketmelisiniz. Yediğiniz lokmaları oldukça uzun çiğnemelisiniz; bu sayede yiyecekler tükürük ile karışarak ağızda kalmaz. Daha çok çiğnemek, tükürüğü artırır ve daha çok bakteri ağız içerinden koparak mideye gider. 

MİDE KANSERİ KOKU SEBEBİ

Özelikle ülser ve mide kanseri, mide hareketlerini bozarak yiyeceklerin uygun şekilde sindirilmesine engel olabilir. Sindirilemeyen yiyecekler midede kalarak kokuşur ve burada meydana gelen koku ağza kadar ulaşabilir. Yine bağırsakta meydana gelen bir ülserasyon, hatta kanser nedeniyle bağırsaklarda oluşabilen daralma ya da tıkanıklık, yiyecek posalarının bağırsakta kalmasına ve gaz oluşturmasına neden olur. Bu gaz doğal yollarla dışarıya çıkamadığı için ağız yoluyla dışarı çıkmaya çalışır. Bu durumlarda ağızda dışkı benzeri ağır kokular olur! Uzun süren hazımsızlık ve anormal ağız kokusu şikayeti olan kişiler mutlaka bir gastroenterologa görünmelidir. Çok nadir olmakla beraber bazı insanlarda sindirim borusu girişinde cep oluşmuştur. Bu bölgeye gelen yiyecekler buradan çıkamaz ve zamanla kokuşarak ağzı kokusuna neden olur. 

ENFEKSİYONLARDA KOKU BURUNDAN GELİR 

Sinüzit ve burun kaynaklı iltihaplar da geniz akıntısına yol açarak ağız kokusu yapabilir. Burunda polip ya da benzeri patolojiler oluştuğunda da burundan hava girişini engelleyerek burun mukozasının kurumasına yol açar. Bu da kötü kokunun oluşmasına neden olur. Bu durumda kötü koku ağızdan ziyade burundan gelmektedir. Çocuklarda burundan gelen kokularda burna yabancı madde kaçıp kaçmadığı araştırılmalıdır. Buruna yabancı madde kaçması sonucu oluşan koku, hafif peynirimsi kokması ile ayrılabilmektedir. Bademcik iltihaplanmaları devamlı ağız kokusu oluşmasına neden değildir. Ancak enfeksiyon sırasında geçici bir ağız kokusu söz konusudur. Bunların dışında bronşial ve akciğer enfeksiyonları, akciğer apsesi ve KOAH; hastalarda ağız kokusu yapar.